AQAP: kwaliteitseisen voor Defensieleveranciers
Wil je leveren aan Defensie of ben je al actief in de defensie-industrie? Dan kun je te maken krijgen met AQAP: de NAVO-kwaliteitseisen voor defensieopdrachten. Vooral AQAP 2110 is relevant voor organisaties die producten ontwerpen, ontwikkelen of produceren. KAM Groep helpt je om de toepasselijke eisen praktisch te implementeren. Van GAP-analyse en begeleiding tot interne audit en voorbereiding op beoordeling. Zo versterk je jouw kwaliteitsmanagement én je positie als betrouwbare leverancier binnen de defensieketen.
Gegarandeerd gecertificeerd
Wij bieden 100% slagingsgarantie. Mocht een extra auditdag nodig zijn om certificering te behalen, dan nemen wij die kosten volledig voor onze rekening.
Vaste prijs
Je weet precies waar je aan toe bent. Geen verrassingen achteraf.
Start binnen 2 weken
Geen maandenlange wachttijden. Besloten? Dan gaan we binnen 2 weken aan de slag.
Vaste gezichten
Persoonlijke begeleiding, stap voor stap. Eén aanspreekpunt die jouw organisatie kent en begrijpt.
Intentie- verklaring mogelijk
Voor aanbestedingen op de korte termijn.
Praktisch werkend systeem
Niet alleen een certificaat, maar een systeem dat écht werkt in jouw dagelijkse praktijk.
AQAP
Wat is AQAP?
AQAP staat voor Allied Quality Assurance Publications. Het is geen afzonderlijke norm, maar een familie van NAVO-publicaties met eisen en richtlijnen voor kwaliteitsborging bij defensieopdrachten. De eisen helpen opdrachtgevers om vertrouwen te krijgen in de kwaliteit van producten, systemen en diensten die voor militaire toepassingen worden geleverd.
Welke AQAP-publicatie voor jouw organisatie relevant is, hangt af van de werkzaamheden en vooral van de eisen die in een contract of aanbesteding zijn opgenomen.
Voor veel organisaties is AQAP 2110 het belangrijkste vertrekpunt. Deze publicatie bevat kwaliteitseisen voor ontwerp, ontwikkeling en productie en bouwt voort op ISO 9001. Daarbovenop stelt AQAP aanvullende NAVO-eisen aan onder andere kwaliteitsplanning, risicobeheersing, configuratiebeheer en leveranciersbeheersing.
Daarnaast bestaan publicaties voor specifieke situaties, zoals AQAP 2310 voor luchtvaart-, ruimtevaart- en defensietoepassingen en AQAP 2210 voor aanvullende softwarekwaliteitsborging.
AQAP is niet simpelweg een extra ISO-certificaat. De eisen worden voornamelijk via defensiecontracten toegepast. Daarom moet je altijd vaststellen welke publicatie, editie en aanvullende voorwaarden daadwerkelijk gelden.
KAM Groep helpt je om deze eisen te vertalen naar een werkend kwaliteitsmanagementsysteem dat past bij jouw organisatie en de opdrachten die je wilt uitvoeren.
Onze aanpak
AQAP implementeren met KAM Groep
Zo wordt AQAP niet alleen een contractuele verplichting, maar een middel om kwaliteit structureel te verbeteren.
Van Norm naar Groei.
-
Bij KAM Groep beginnen we een AQAP-traject niet met het schrijven van nieuwe procedures. Eerst bepalen we waarom jouw organisatie AQAP nodig heeft, welke contractuele eisen gelden en hoe jouw bestaande kwaliteitsmanagementsysteem functioneert.
-
Daarna voeren we een AQAP GAP-analyse uit. Daarbij vergelijken we jouw huidige werkwijze met de toepasselijke eisen, waarbij AQAP 2110 voor veel organisaties centraal staat.
-
Heb je ISO 9001 al goed ingericht? Dan bouwen we daarop voort en richten we ons op de aanvullende AQAP-eisen. Ontbreekt die basis nog, dan helpen we eerst om een werkend kwaliteitsmanagementsysteem volgens ISO 9001 op te zetten. Zo voorkomen we dat twee afzonderlijke kwaliteitssystemen naast elkaar ontstaan.
-
Vervolgens maken we een praktisch implementatieplan en begeleiden we bij het invoeren van maatregelen, het uitvoeren van interne controles en de voorbereiding op beoordelingen.
-
Je werkt met een vaste consultant en kunt kiezen voor intensieve begeleiding of coaching. We maken vooraf duidelijke prijsafspraken en werken volgens onze gebruikelijke slagingsgarantievoorwaarden voor de overeengekomen dienstverlening.
Klantcases
Welke organisaties gingen je voor?

Heutink Group: meer structuur en grip in een groeiende organisatie
Hoe Heutink met ondersteuning van KAM Groep structuur aanbracht in processen, verantwoordelijkheden en managementsystemen. Praktisch, toepasbaar en gericht op blijvende verbetering.
- ISO 14001
- ISO 9001
- Kwaliteitsmanagement
- ISO 27001
- Algemeen

Renneberg: continu grip op kwaliteit met volledig beheer ISO 9001
Renneberg werkt met KAM Groep aan volledig beheer van ISO 9001. Lees hoe kwaliteit structureel wordt geborgd en audits geen momentopname meer zijn, maar een bevestiging van een continu werkend systeem.
- ISO 9001

Integratie van managementsystemen
Integratie van managementsystemen
- ISO 9001
- Algemeen
Wat onze klanten vinden
Hier doen we het voor: geweldige successen bij onze klanten
Kosten AQAP
Wat kost AQAP-implementatie?
De kosten van een AQAP-implementatie hangen af van de toepasselijke publicatie, de contracteisen en het bestaande kwaliteitsmanagementsysteem.
Heb je al ISO 9001 geïmplementeerd? Dan kunnen bestaande processen, risicoanalyses en kwaliteitsregistraties een bruikbare basis vormen. Ontbreekt die basis, dan zijn mogelijk meer werkzaamheden nodig.
Ook de complexiteit van producten, leveranciersbeheersing, traceerbaarheid en aanvullende kwaliteitsmaatregelen beïnvloeden de investering.
Daarom noemen we geen algemene standaardprijs of kostenrange. Die zou onvoldoende recht doen aan de verschillen tussen Defensieleveranciers.
KAM Groep bepaalt eerst welke werkzaamheden daadwerkelijk nodig zijn en werkt vervolgens met vaste prijsafspraken voor de overeengekomen begeleiding.
Lees meer op onze pagina wat kost een AQAP-implementatie?
Onze diensten
Certificeringsbegeleiding
Met certificeringsbegeleiding werk je gestructureerd toe naar een succesvolle audit. Je krijgt praktische ondersteuning, duidelijke planning en de zekerheid dat je niets over het hoofd ziet.
GAP-Analyse
Met een GAP-analyse zie je direct waar je staat, welke stappen nog nodig zijn en hoe je zonder verrassingen toewerkt naar een succesvolle certificering.
Interne Audit
Met een interne audit krijg je inzicht in de sterke punten en verbeterkansen van jouw managementsysteem. Zo ga je goed voorbereid de audit in. en met meer zekerheid.
Onderhoud Managementsysteem
Met onderhoud van je managementsysteem blijft jouw organisatie voldoen aan de norm, klaar voor audits en gericht op blijvende verbetering en groei. En blijf groeien.

AQAP-advies voor Defensieleveranciers
Wil je leveren aan Defensie of onderdeel worden van de defensieketen? Begin dan met het vaststellen welke kwaliteitseisen relevant zijn voor jouw organisatie.
Heb je al een defensiecontract, aanbesteding of programma van eisen? Gebruik dat als vertrekpunt. De opdrachtgever bepaalt welke AQAP-publicatie en aanvullende voorwaarden van toepassing zijn.
Wil je juist toetreden tot de defensiemarkt, maar heb je nog geen concrete opdracht? Dan kun je alvast werken aan een sterke kwaliteitsbasis. Een goed ingericht ISO 9001-managementsysteem kan daarbij helpen, omdat AQAP 2110 op deze norm voortbouwt.
Een AQAP GAP-analyse maakt vervolgens duidelijk welke processen al voldoen en waar aanvullende beheersing nodig is.
KAM Groep helpt je om de eisen in de juiste volgorde aan te pakken. Daarbij kijken we ook naar jouw positie in de keten: lever je rechtstreeks aan Defensie of ben je onderaannemer van een grotere defensieleverancier?
Zo voorkom je onnodige procedures en investeer je gericht in maatregelen die bijdragen aan betrouwbare levering en toekomstige opdrachten.
Wat staat er in AQAP
Wat staat er in AQAP?
AQAP bestaat uit verschillende NAVO-publicaties voor kwaliteitsborging bij defensieopdrachten. Welke eisen van toepassing zijn, hangt af van de publicaties en edities die in het contract worden voorgeschreven.
Het belangrijkste uitgangspunt is dat je niet zomaar een standaardpakket documenten implementeert. Je bepaalt vanuit de contracteisen welke kwaliteitsmaatregelen nodig zijn en hoe je de werking daarvan kunt aantonen.
KAM Groep helpt je om de toepasselijke eisen praktisch te vertalen naar bestaande processen, aanvullende maatregelen en betrouwbare kwaliteitsregistraties.
-
AQAP 2110 is voor veel Defensieleveranciers het belangrijkste uitgangspunt. De publicatie bouwt voort op ISO 9001 en bevat aanvullende eisen voor onder andere kwaliteitsplanning, risicobeheersing, configuratiebeheer, leveranciersbeheersing en het aantoonbaar voldoen aan contracteisen.
-
AQAP 2310 richt zich op kwaliteitsborging bij complexe luchtvaart-, ruimtevaart- en defensietoepassingen. Deze publicatie bouwt voort op EN 9100 en bevat aanvullende NAVO-eisen.
-
AQAP 2210 bevat aanvullende eisen voor softwarekwaliteit wanneer deze publicatie contractueel wordt voorgeschreven in combinatie met AQAP 2110 of AQAP 2310.
-
AQAP 2105 beschrijft eisen voor contractspecifieke Quality Plans. Daarin legt een leverancier vast hoe verantwoordelijkheden, processen en controles worden ingezet om aan de kwaliteitseisen van een opdracht te voldoen.
-
AQAP 2131 richt zich op kwaliteitsborging bij eindinspecties en tests.
Waarom is AQAP belangrijk?
Voor organisaties die binnen de defensieketen werken, draait AQAP in de eerste plaats om vertrouwen.
Defensie en andere opdrachtgevers moeten erop kunnen rekenen dat leveranciers niet alleen producten leveren die aan de specificaties voldoen, maar ook aantoonbaar grip hebben op de processen, risico’s, wijzigingen en leveranciers die dat resultaat beïnvloeden.
Dat is belangrijk bij producten en systemen die worden ingezet in situaties waarin betrouwbaarheid, veiligheid en continuïteit essentieel zijn.
AQAP kan daarom een contractuele voorwaarde zijn voor opdrachten van Defensie, NAVO-organisaties of hoofdaannemers binnen de defensie-industrie. Ook onderaannemers kunnen met deze eisen te maken krijgen wanneer kwaliteitsvoorwaarden verder in de keten worden doorgelegd.
Intern kan AQAP bijdragen aan duidelijkere verantwoordelijkheden, betere procesbeheersing en meer grip op kwaliteitsrisico’s. Vooral bij complexe projecten helpt het om afspraken, wijzigingen en controles consequent te organiseren.
KAM Groep kijkt daarom verder dan het aantoonbaar voldoen aan contracteisen. We helpen je om kwaliteitsmanagement praktisch in te richten en structureel te verbeteren.
Dat is Van Norm naar Groei: voldoen aan de eisen is het vertrekpunt, terwijl betrouwbare levering, verbetering en een sterkere positie binnen de defensieketen de blijvende opbrengst vormen.
AQAP-eisen
AQAP-eisen, kwaliteitsborging en controle
AQAP werkt anders dan een reguliere ISO-norm met één algemeen certificeringsmodel. De relevante kwaliteitseisen worden doorgaans via een contract of aanbesteding van toepassing verklaard.
Daarom moet je eerst vaststellen welke AQAP-publicaties zijn voorgeschreven en welke aanvullende voorwaarden de opdrachtgever stelt.
Tijdens de uitvoering moet jouw organisatie aantoonbaar laten zien dat deze afspraken worden beheerst. Daarbij kan worden gekeken naar processen, kwaliteitsregistraties, risico’s, wijzigingen, leveranciers, inspecties, productvrijgave en kwaliteitsplanning.
Ook Government Quality Assurance (GQA) kan een rol spelen. Dit is overheidstoezicht op kwaliteitsborging, waarbij namens de opdrachtgever activiteiten kunnen plaatsvinden om vertrouwen te verkrijgen in het voldoen aan de contracteisen.
Afhankelijk van de opdracht kan dat betrekking hebben op documentatie, processen, producten, inspecties of audits.
Ook de toeleveringsketen verdient aandacht. Wanneer onderaannemers kritische onderdelen leveren, moet duidelijk zijn welke kwaliteitseisen voor hen gelden en hoe jouw organisatie de naleving daarvan beheerst.
KAM Groep helpt bij het organiseren van interne audits, het verzamelen van bewijsvoering en het verbeteren van tekortkomingen.
Zo ontstaat een kwaliteitssysteem dat niet alleen op papier voldoet, maar ook in de dagelijkse praktijk werkt.
AQAP-certificering
AQAP-certificering en beoordeling
De term AQAP-certificering wordt regelmatig gebruikt, maar vraagt om nuance.
AQAP 2110 en andere AQAP-publicaties bevatten in de eerste plaats NAVO-kwaliteitseisen die via een defensiecontract van toepassing kunnen worden verklaard. Er bestaat daarom geen universele AQAP-certificering die automatisch voor iedere defensieopdracht wordt geaccepteerd.
Dat betekent niet dat er nergens AQAP-certificaten of verklaringen worden aangeboden. Afhankelijk van het beoordelingsschema kunnen externe partijen dergelijke documenten afgeven. De belangrijkste vraag blijft echter welke vorm van bewijs jouw opdrachtgever daadwerkelijk verlangt en accepteert.
De voorbereiding begint met het analyseren van de contracteisen en het bestaande kwaliteitsmanagementsysteem. Daarna breng je de verschillen in kaart, implementeer je aanvullende maatregelen en controleer je of deze in de praktijk functioneren.
Afhankelijk van het contract kunnen vervolgens audits, inspecties of Government Quality Assurance-activiteiten plaatsvinden.
Een ISO 9001-certificaat kan een waardevolle basis vormen, maar bewijst niet automatisch dat aan alle AQAP-eisen wordt voldaan.
KAM Groep begeleidt je bij de GAP-analyse, implementatie, interne audit en voorbereiding op de toepasselijke beoordeling.
Zo werk je gestructureerd toe naar aantoonbare naleving van de kwaliteitseisen voor jouw defensieopdracht.
Webinar ISO 9001
Verdiep je kennis van ISO 9001 met praktische inzichten van experts uit het vakgebied. In de KAM Community vind je alle ISO 9001 webinars overzichtelijk bij elkaar en kun je ze op elk moment terugkijken. Ontdek hoe je ISO 9001 succesvol implementeert, beheert en voorbereidt op certificering. Ga naar de KAM Community en bekijk alle webinars over ISO 9001.
Terugkijken?
Word lid van de KAM Community
Kennisbank

Certificeringen voor aanbestedingen: waarom steeds meer organisaties moeten certificeren
Voor steeds meer organisaties zijn certificeringen niet langer een “nice to have”, maar een harde voorwaarde om mee te mogen doen aan aanbestedingen. Denk aan normen zoals ISO 9001, ISO 14001, ISO 27001 of de CO2-Prestatieladder. In veel tenders zijn…

ISO implementatie stappenplan: van certificering naar een werkend managementsysteem
Een ISO implementatie draait niet alleen om het behalen van een certificaat. Organisaties die écht waarde halen uit ISO 9001, ISO 14001 of ISO 45001 zorgen ervoor dat het managementsysteem onderdeel wordt van de dagelijkse praktijk. Toch lopen veel organisaties…

KPI’s opstellen voor je managementsysteem: een praktische aanpak in 5 stappen
Veel organisaties meten al jaren dezelfde cijfers. Klachten, incidenten, levertijden, afwijkingen of ziekteverzuim worden netjes bijgehouden en tijdens de directiebeoordeling weer uit de kast gehaald. Maar waarom juist deze cijfers worden gemeten en welke beslissing eraan gekoppeld is? Dat is…

ISO 9001:2026: wat verandert er ten opzichte van ISO 9001:2015?
Na ruim tien jaar is er een nieuwe editie van de meest gebruikte norm voor kwaliteitsmanagement: ISO 9001:2026 vervangt ISO 9001:2015.
Goed nieuws voor wie al gecertificeerd is, want de vertrouwde hoofdstructuur en de PDCA-cyclus blijven gewoon staan.
Download de ISO 9001 checklist
Hoe kom je tot certificering?
Wil je met jouw organisatie succesvol de ISO 9001 certificering behalen? Download onze uitgebreide ISO 9001 checklist en ontdek stap voor stap hoe je jouw organisatie klaarstoomt voor certificering. Heb je nog vragen of wil je zeker weten dat je niets over het hoofd ziet? Neem contact met ons op voor deskundige begeleiding, want bij KAM Groep bieden we een gegarandeerde certificering tegen een vaste prijs.
ISO 9001 trainingen
ISO 9001 wordt helder wanneer je het leert vanuit de praktijk. Onze trainers brengen diepgaande werkveld-ervaring op een toegankelijke manier over. Complexe normtaal vertalen we naar duidelijke, direct toepasbare stappen. Zo groeit jouw kennis en versterkt de kwaliteit binnen de organisatie. Bekijk hier ons aanbod aan ISO 9001-trainingen.
-
ISO 9001 Lead Implementor training
-
ISO 9001 Normkennis Training
Met de ISO 9001 Normkennis Training krijg je in één dag een praktische basis in de ISO 9001-norm en kwaliteitsmanagement. Je leert de opbouw, eisen en toepassing van de norm begrijpen, zodat je deze direct kunt inzetten binnen jouw organisatie.
-
ISO 9001 Implementatie training
Alleen een zorgvuldig geïmplementeerd en voortdurend onderhouden managementsysteem wordt een succes voor jouw organisatie. Maar wat ís een managementsysteem eigenlijk? En wil je weten hoe je dit direct praktisch in jouw organisatie inricht? Dan is deze training jou op het lijf geschreven! Na deze tweedaagse training ISO 9001 implementatie heb jij de benodigde kennis en vaardigheden om de ISO 9001 norm te implementeren.
-
ISO 9001 Audit Training
Met de ISO 9001 Audit Training leer je in twee dagen hoe je interne audits voorbereidt, uitvoert en rapporteert volgens de ISO 9001-norm. Door een combinatie van theorie en praktijkgerichte casussen ontwikkel je de kennis en vaardigheden om met vertrouwen als interne auditor aan de slag te gaan.
Vraag & Antwoord
-
AQAP staat voor Allied Quality Assurance Publications. Het is een familie van NAVO-publicaties met eisen voor kwaliteitsborging bij defensieopdrachten. Welke publicatie relevant is, hangt af van jouw werkzaamheden en de contractvoorwaarden.
-
AQAP is relevant voor organisaties die rechtstreeks of als onderaannemer aan Defensie, NAVO-organisaties of andere partijen binnen de defensieketen leveren. De verplichting ontstaat doorgaans wanneer een specifieke AQAP-publicatie contractueel van toepassing wordt verklaard.
-
De doorlooptijd hangt af van de toepasselijke eisen, het bestaande kwaliteitsmanagementsysteem en de complexiteit van jouw werkzaamheden. Met een volwassen ISO 9001-systeem kan een belangrijk deel van de basis al aanwezig zijn. Een GAP-analyse helpt om een realistische planning op te stellen.
-
De kosten verschillen per organisatie en opdracht. Het bestaande ISO 9001-managementsysteem, de contracteisen, de procescomplexiteit en de leveranciersketen bepalen hoeveel werkzaamheden nodig zijn. KAM Groep werkt met vaste prijsafspraken voor de overeengekomen begeleiding.
-
AQAP kent geen universeel certificaat met een standaard geldigheidsduur. Wanneer een externe partij een certificaat of verklaring afgeeft, kunnen geldigheid en beoordelingscyclus per schema verschillen. Controleer daarom altijd welke bewijsvoering jouw opdrachtgever vereist.
-
We beginnen met het vaststellen van de toepasselijke eisen en een AQAP GAP-analyse. Daarna helpen we bij het implementeren en borgen van de benodigde kwaliteitsmaatregelen. Wanneer ISO 9001 nog niet goed is ingericht, kunnen we ook helpen om dat fundament op te bouwen.
-
ISO 9001 bevat algemene eisen voor kwaliteitsmanagement. AQAP 2110 bouwt daarop voort met aanvullende NAVO-eisen voor kwaliteitsborging bij ontwerp, ontwikkeling en productie. Een bestaand ISO 9001-systeem kan daardoor veel implementatiewerk besparen.
-
Dat hangt af van de contractvoorwaarden. Voor ontwerp, ontwikkeling en productie is AQAP 2110 vaak relevant. Daarnaast kunnen bijvoorbeeld AQAP 2310, AQAP 2210, AQAP 2105 of AQAP 2131 van toepassing zijn. De opdrachtgever bepaalt welke publicaties en edities gelden.
Vragen over AQAP?
Wij helpen je verder!
Gerelateerde normen
Gerelateerde normen
- ISO 9001 vormt voor veel organisaties het fundament waarop aanvullende AQAP-eisen kunnen worden ingericht.
- EN 9100 is relevant voor organisaties in de luchtvaart-, ruimtevaart- en defensie-industrie en vormt de basis voor AQAP 2310.
- AQAP 2105 bevat eisen voor contractspecifieke kwaliteitsplannen en kan aanvullend van toepassing zijn.
- AQAP 2210 bevat aanvullende eisen voor softwarekwaliteitsborging bij defensieopdrachten.
- ABRO bevat beveiligingseisen voor bijzondere overheidsopdrachten. Waar AQAP zich richt op kwaliteitsborging, richt ABRO zich op beveiliging. Beide kaders kunnen bij een defensieopdracht relevant zijn.
Van norm naar groei
Wij zijn KAM Groep
Bij KAM Groep helpen we je naar certificering én naar een systeem dat voor je werkt. Van Norm naar Groei.
Ons team bestaat uit enthousiaste en praktijkgerichte certificatie specialisten die dagelijks actief zijn binnen organisaties. We kennen de uitdagingen van binnenuit en vertalen die ervaring naar concrete oplossingen. Geen dikke rapporten die in de la verdwijnen, maar inzichten en aanpakken die direct bijdragen aan verbetering.
Daarbij geloven we in de kracht van eenvoud. Wat ingewikkeld lijkt, maken we overzichtelijk en toepasbaar. Zodat je snel begrijpt waar je staat en wat er nodig is om verder te komen. Voor ons is de norm een goed fundament om vandaan te groeien.
Waar veel organisaties stoppen bij het behalen van een certificaat, kijken wij juist verder. We helpen organisaties groeien door te vernieuwen en ambitie om te zetten in concrete stappen. Niet alleen voldoen aan eisen, maar bouwen aan een organisatie die sterker, slimmer en toekomstbestendig is.
Dat doen we persoonlijk. We werken als betrokken partner, dichtbij de organisatie.
We luisteren, denken mee en zorgen dat oplossingen echt passen bij hoe jullie werken.
En dat doen we met enthousiasme. Met plezier in ons werk en de motivatie om samen resultaat te behalen. Want juist die energie zorgt ervoor dat verandering ook echt in beweging komt.
Zo wordt de norm geen eindpunt, maar een logisch vertrekpunt voor ontwikkeling en verbetering. Van Norm naar Groei.
Waar wij voor staan
Simpel
De kracht van eenvoud
Groei
Dankzij vernieuwing en ambitie
Succes gegarandeerd
Persoonlijk
Betrokken partner
Enthousiasme
Plezier en motivatie
Vraag een offerte aan
Wil je een vrijblijvende offerte ontvangen? Vul onderstaand formulier in en we nemen binnen 1 werkdag contact met je op.